Przejdź do głównych treściPrzejdź do wyszukiwarkiPrzejdź do głównego menu
wtorek, 3 listopada 2026 09:59
Reklama

Co mówią przydrożne krzyże?

Wojciech Majkowski ze Strzelec Opolskich, nauczyciel w Centrum Kształcenia Zawodowego i Ustawicznego, chce dokończyć projekt, który wraz ze znajomymi rozpoczął 20 lat temu - katalogowanie kapliczek i krzyży przydrożnych w powiecie strzeleckim.
Co mówią przydrożne krzyże?

- Na pomysł wpadł Marek Królikowski, pracujący wtedy w tej samej szkole co ja. Marek opracował z uczniami pierwsze informacje na temat kilkunastu obiektów. Okazało się jednak, że wykonane wtedy zdjęcia mają bardzo słabą jakość, a my nie dysponujemy środkami finansowymi na ich wywołanie (była to jeszcze epoka fotografii analogowej). Zwróciliśmy się więc o pomoc do Waldemara Gaidy, wicestarosty strzeleckiego, dzięki jego wsparciu udało nam się zrobić zdjęcia ponad 430 obiektów. Autorką fotografii w gminach Jemielnica, Leśnica i Strzelce Opolskie jest Patrycja Hurek - również nauczycielka w CKZiU - opowiada Majkowski. - Nasza grupa rozsypała się. Ponieważ żal mi było ogromu pracy, która została wykonana, postanowiłem przenieść zebrane materiały do świata wirtualnego, stworzyłem stronę www.kapliczkistrzeleckie.pl

Powstała unikalna baza dotycząca wszystkich obiektów małej architektury sakralnej na naszym terenie.

- Zdjęcia i opisy, starannie zbierane od mieszkańców poszczególnych miejscowości, mogły się przez lata zdezaktualizować. Obiekty przeszły remonty, doszły nowe fakty na temat ich historii - przyznaje pan Wojciech - Dlatego chciałbym uaktualnić wszystkie zebrane do tej pory wiadomości. Kapliczki miały swoich budowniczych, ustawiane były ku czci świętych, były miejscem integracji mieszkańców, którzy przybywali, by się tu modlić. Krzyże upamiętniały ważne daty, wydarzenia - te dziejowe, jak i prywatne. Były podziękowaniem za powrót krewnego z wojny, wyzdrowienie, czy ocalenie z kataklizmu.

- Często o tych intencjach nikt już nie pamięta - żałuje pan Wojciech. - Chciałbym ocalić tę pamięć, na ile jest to możliwe.

W jego zbiorach są fotografie obiektów, o których już niewiele wiadomo. Np. krzyży, stojących na ulicach Ujazdowskiej, czy Bursztynowej w Strzelcach Opolskich albo brzozowego krzyża w Osieku, czy krzyży w Czarnocinie, Dolnej, Kadłubcu, przy drodze na Ferdynand w Starym Ujeździe, dwóch metalowych krzyży na postumencie z kamienia w Gasiorowicach... Niewiele wiadomo o małej kapliczce z figurką Matki Boskiej przy 1 Maja w Strzelcach, drewnianej kapliczce w Krasowej, kapliczce z napisem: Ora pro nobis w Leśnicy i kilkunastu innych.

***

Historie, które są znane - przybliżają dawne dzieje, losy rodzin, ich problemy.

W Kielczy na Zamościu stoi kamienny krzyż. W miejscu tym rozegrał się dramat - zginął człowiek. Zabójca ukrył się w łanach zboża i strzelił do swojego przyrodniego brata, który układał siano na wozie... Motywem zbrodni był konflikt o gospodarkę.

W XVIII wieku w Sieroniowicach powstała kapliczka ku czci św. Urbana, patrona urodzaju. Legenda głosi, że jeden ze szlachciców ziemi brzezińskiej chciał się zemścić na mieszkańcach Sieroniowic i postanowił spalić wieś. Gdy jechał z tym niecnym zamiarem - jego koń zrzucił go z siodła, a szlachcic zginął. W miejscu tego zdarzenia sieroniowiczanie wybudowali kapliczkę.

W Sprzęcicach krzyż postawił  w 1903 roku znany działacz, obrońca polskości Franciszek Myśliwiec, w Leśnicy w 2009 roku krzyż ufundował ówczesny burmistrz H. Kurzał, z prośbą o modlitwę do świętego Izydora.

***

Dzięki pracy Wojciecha Majkowskiego będzie można dotrzeć nawet do tych najbardziej ukrytych w lesie, czy na polach.

- Teraz pomaga mi moja córka Karolina, która razem ze mną przemierza okolice na rowerze. Mam nadzieję, że uda się wzbogacić stronę w dodatkowe funkcje, by każde zdjęcie miało nie tylko opis, ale także współrzędne GPS na mapie Google, a kapliczki były opatrzone kodem QR, które za pomocą aplikacji w telefonie odeślą użytkownika do strony internetowej. Marzę też, by wydać katalog w formie papierowej. Rozmawiałem już na ten temat z wicestarostą Waldemarem Gaidą - zdradza zamierzenia pasjonat.

Czy pomysł spotka się z akceptacją i na jego realizacje znajdą się odpowiednie fundusze? Przekonamy się wkrótce.

***

Miejsca kultu i upamiętnienia przetrwały przez wieki. Rodziny z pokolenia na pokolenie przekazywały siebie obowiązki dbania nie. Burzone  - były odbudowywane, zniszczone zastępowano nowymi... Solidny katalog tych obiektów z opisami i dokumentacją fotograficzną byłby przydatny historykom, miłośnikom regionalizmu, byłby też przede wszystkim swoistym hołdem dla pokoleń, które pozostawiły napomnienia czy przesłania wyryte w drewnie i kamieniu nam, potomnym. Takie jak na przykład to na krzyżu w Porębie:

Jestem pięknym, a mało kto mnie kocha. Jestem szlachetnym, ale niewielu mnie poważa. Jestem bogatym, a mało pragnie skarbów moich. Jestem mądrością, a któż słucha mojej rady?

Masz informacje na temat krzyży lub kapliczek w Twojej okolicy? Napisz maila na adres: [email protected].


Podziel się
Oceń

Komentarze

Reklama Heimat
Reklama WFOŚ
Reklama
Reklama Maxima 2
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
Ostatnie komentarze
J Autor komentarza: Mieszkaniec Treść komentarza: Szkoda, że autor artykułu w tytule i treści skrócił grupę uczestników tylko do Kolonowskiego. Wyprawa 'śladami solnej historii' połączyła przecież seniorów z całej gminy: Staniszcz, Spóroka, Fosowskiego i Kolonowskiego. To ważne, by doceniać zaangażowanie wszystkich mieszkańców, bo sukces tej udanej wycieczki jest ich wspólnym dziełem.” Data dodania komentarza: 25.10.2026, 07:16 Źródło komentarza: Emeryci i Renciści z Kolonowskiego ruszyli śladami solnej historii G Autor komentarza: Skinny Treść komentarza: Brawa dla pana Przemka! Dzięki za poświęcenie i wkład w odnalezieniu tego człowieka. Data dodania komentarza: 21.10.2026, 13:18 Źródło komentarza: Liczyła się każda minuta. Dzielnicowy odnalazł mężczyznę w kryzysie S Autor komentarza: Smok Treść komentarza: To było zapewne „na chwilę”. On „tylko”. Pewnie włączył jeszcze światła awaryjne, bo wielu kierowców uważa, że żółte miganie daje im dodatkowe przywileje. Bo przecież musi do sklepu, do paczkomatu, wyładować towar – powód zawsze się znajdzie. I nagle, w ich mniemaniu, zakaz jazdy po chodniku przestaje obowiązywać, przepisowe 1,5 metra dla pieszych staje się zbędne, a pojazdy powyżej 3,5 tony magicznie zyskują prawo wjazdu na infrastrukturę dla pieszych. Najbardziej jednak boli fakt, że policja regularnie mija takich kierowców i kompletnie nie reaguje. To nic, że ktoś tarasuje chodnik, blokuje przejazd albo nadużywa świateł awaryjnych. Taka bierność służb tylko potęguje społeczne przyzwolenie na drogowe bezprawie. Co więcej, gdy ktoś odważy się zwrócić uwagę na auto zaparkowane na chodniku, natychmiast zostaje uznany za awanturnika i wywrotowca. W końcu „aż tak bardzo nie blokuje”, „przejść się da”, a poza tym „w tym miejscu i tak mało kto chodzi”, więc o co ten cały hałas? Dlaczego policja nie reaguje na takie zachowania z własnej inicjatywy? Dlaczego czeka wyłącznie na oficjalne zgłoszenia? Czy jej obowiązkiem nie powinno być piętnowanie wykroczeń bezpośrednio na gorącym uczynku – i to nie tylko poprzez stanie z „suszarką” na zakrętach? W całym tym artykule jedno zdanie uderza najmocniej: „cofający autem na chodniku”. Ludzie, w jakim świecie my żyjemy? Samochód jadący po chodniku? Czy to naprawdę stało się już normą? Data dodania komentarza: 9.10.2026, 19:23 Źródło komentarza: Śmiertelne potrącenie w Strzelcach Opolskich. Nie żyje kobieta J Autor komentarza: Jan Treść komentarza: Uwaga mieszkańcy! Jeśli przejeżdżaliście przez Zawadzkie i tam wygraliście, musicie natychmiast się przeprowadzić, bo redakcja już zdecydowała, czyim milionerem jesteście. Logika poziomu: 'zjadłem zapiekankę w Krakowie, więc jestem Krakusem'. Data dodania komentarza: 4.10.2026, 12:53 Źródło komentarza: Zawadzkie zyskało milionera. Wygrał pieniądze w loterii EuroJackpot L Autor komentarza: Polak Treść komentarza: Wielki szacunek dla naszych chłopaków za robotę, a dla tego kapusia gigantyczny wstyd! Do łopaty albo do rzucenia grosza na zbiórce go nie było, ale do pisania donosów pierwszy. Typowy polaczek, sam nic nie zrobi, a drugiemu zepsuje. Żyj teraz z tą świadomością, że cała wieś tobą gardzi. 😡 Data dodania komentarza: 29.09.2026, 17:44 Źródło komentarza: Odbudowali kapliczkę w czynie społecznym. Zatrzymał ich donos i nadzór budowlany J Autor komentarza: Jan Treść komentarza: Choć intencje mieszkańców były szlachetne, to budowanie czegokolwiek w pasie drogowym, bez planów, pozwoleń i jasnej własności gruntu, było ogromną lekkomyślnością. Gdyby w niedokończoną ścianę znów uderzyło auto albo konstrukcja zawaliła się na pieszego, winnych do odpowiedzialności by nie było. Prawo jest prawem i musi być przestrzegane, nawet przy odbudowie świętości.” Data dodania komentarza: 29.09.2026, 06:58 Źródło komentarza: Odbudowali kapliczkę w czynie społecznym. Zatrzymał ich donos i nadzór budowlany
Reklama