Patrycja Leszczyk-Gołąbek
Zamożność samorządów pod lupą
Pismo "Wspólnota", specjalizujące się w tematyce samorządowej, co roku przygotowuje ranking zamożności samorządów. Najnowszy, który został opublikowany z końcem lipca, zawiera analizę za 2023 rok.
Jak powstał ranking?
Zestawienie, podobnie jak w poprzednich latach, sporządzono na podstawie dochodów samorządów (przy uwzględnieniu tylko dochodów własnych i otrzymywanych subwencji).
- Pominięte zostały wpływy z dotacji celowych. Wpływ wielkiej, jednorazowej dotacji inwestycyjnej potrafi wywindować samorząd wysoko w rankingu. Jest to awans incydentalny i niemający związku z trwałym wzrostem zamożności budżetu - wskazują autorzy rankingu.
Twórcy zestawienia zaznaczają, że system finansowania polskich samorządów jest coraz bardziej rozchwiany oraz niestabilny, a przez to trudny do interpretacji.
- Na przykład dotacje otrzymywane z Rządowego Funduszu Inwestycji Lokalnych przynajmniej częściowo były księgowane jako dochody własne, co zniekształca do pewnego stopnia obraz, który chcieliśmy uzyskać - podają.
Dochody wpływające do budżetu, które wzięto pod lupę, zostały skorygowane na dwa sposoby.
- Po pierwsze, odjęliśmy składki przekazywane przez samorządy w związku z subwencją równoważącą (regionalną w przypadku województw) - w środowiskach samorządowych to tzw. podatek janosikowy. Po drugie, do faktycznie zebranych dochodów dodaliśmy skutki zmniejszenia stawek, ulg i zwolnień w podatkach lokalnych (chodzi o to, aby porównać faktyczną zamożność, a nie skutki podejmowanych w gminach autonomicznych decyzji odnoszących się do polityki fiskalnej). Ta poprawka odnosi się wyłącznie do samorządów gminnych, bo powiaty i województwa nie podejmują żadnych decyzji dotyczących podatków - tłumaczą autorzy rankingu.
Skorygowane w ten sposób dochody podzielono przez liczbę ludności każdego z samorządów.
Jak zamożne są gminy powiatu strzeleckiego?
Zestawienie wskazuje, że najbardziej majętnym samorządem w powiecie strzeleckim jest Ujazd. Zamożność per capita, czyli w przeliczeniu na jednego mieszkańca, wynosi tutaj 5 432,87 zł. Taki wynik pozwolił zająć 69. miejsce w kategorii miasteczek, w jakiej został sklasyfikowany, i zaliczyć awans z 89. pozycji, którą odnotowano rok wcześniej.
- Takie rankingi obiektywnie pokazują, że kierunek rozwoju gminy Ujazd, który obraliśmy, jest słuszny - stwierdza Hubert Ibrom, burmistrz Ujazdu. - Staramy się ciągle rozwijać pod względem finansowym, w czym pomagają dochody podatkowe od przedsiębiorców, których sukcesywnie przyciągamy na nasze tereny, a także podatki dochodowe od mieszkańców, których wbrew powszechnemu trendowi w gminie Ujazd - przybywa, a nie ubywa. Dzięki temu możemy nie tylko inwestować czy pokrywać coraz większe koszty bieżące, które są ogromną bolączką, ale również utrzymać na wysokim poziomie np. tani żłobek publiczny, oświatę, dom seniora czy fundusz sołecki. Bardzo cieszy, że nasze działania przynoszą efekty.
Na 49. miejscu wśród miast powiatowych i drugim, po Ujeździe, w powiecie strzeleckim znalazły się Strzelce Opolskie ze wskaźnikiem zamożności 4 839,57 zł na mieszkańca. Samorząd, w porównaniu do ubiegłorocznego rankingu, wspiął się o 19 pozycji wyżej.
Kolejne są Izbicko oraz Leśnica. Majętność Izbicka (ocenionego w kategorii gmin wiejskich) w przeliczeniu na mieszkańca wynosi 4 389,64 zł, a Leśnicy (sklasyfikowanej wśród miasteczek) - 4 345,40 zł. Samorządy w swoich kategoriach uplasowały się następująco: Izbicko - 647. miejsce i przeskok z 798. pozycji, Leśnica - 326. miejsce i przeskok z 342. pozycji.
Nieco niższą zamożność odnotowała Jemielnica (kategoria gmin wiejskich), gdzie wskaźnik per capita wynosi 4 065,23 zł. Samorząd wśród gmin wiejskich zajął 1107. miejsce, awansując jednocześnie z 1160. pozycji.
Listę w powiecie strzeleckim zamykają Kolonowskie i Zawadzkie, z których najmniej majętne, choć nieznacznie, okazuje się Zawadzkie. Zamożność w przeliczeniu na mieszkańca w Kolonowskiem (kategoria miasteczek) wynosi 3 929,91 zł, a w Zawadzkiem (kategoria miasteczek) - 3 916,71 zł. Samorządy w swoich kategoriach uplasowały się następująco: Kolonowskie - 552. miejsce i spadek z 392. pozycji, Zawadzkie - 562. miejsce i spadek z 548. pozycji.
- Obecny stan nie jest odzwierciedleniem wielkości gminy Zawadzkie oraz potencjału - trochę uśpionego, który ma w sobie - przyznaje Michał Rytel, burmistrz Zawadzkiego. - Żeby pójść dalej, musimy skorzystać z naszych atutów jak np. lokalizacja na styku dwóch województw. Zależy nam na podjęciu realnej współpracy z Opolskim Centrum Rozwoju Gospodarki oraz Katowicką Specjalną Strefą Ekonomiczną, która pozwoliłaby wyznaczyć kierunek, w jakim powinna pójść gmina Zawadzkie, a w konsekwencji - poprawić jej sytuację. To oczywiście jeden z elementów, ale bardzo ważny. Niestety, ciągle mierzymy się z sytuacją w Walcowni Rur "Andrzej" w Zawadzkiem, ale jeśli znajdzie się odpowiedni inwestor, moglibyśmy trochę pobudzić się gospodarczo. Wszystko jednak wymaga czasu.
Dodajmy, że klasyfikacji poddano 267 miast powiatowych, 646 miasteczek i 1498 gmin wiejskich.
Jak plasują się powiat strzelecki oraz województwo opolskie?
Nieodłącznym elementem zestawienia jest ocena powiatów oraz województw. Jeśli chodzi o powiat strzelecki, wskaźnik zamożności na mieszkańca wynosi tutaj 1 117,20 zł. Taki wynik pozwolił zająć 162. miejsce na 314 powiatów i zaliczyć awans z 178. pozycji. Województwo opolskie z majętnością 545,20 zł na mieszkańca, podobnie jak rok wcześniej, zajęło 6. miejsce.
Czytaj wszystkie najważniejsze informacje z powiatu strzeleckiego. Kup aktualne e-wydanie "Strzelca Opolskiego"!
Komentarze