Starosta strzelecki Józef Swaczyna: Każdy kolejny budżet jest trudniejszy

- Miniony rok nie należał do najłatwiejszych, pojawiły się trudności, samorządy borykały się z różnymi problemami, jak inflacja i szalejąca drożyzna, czy kryzys energetyczny. Jaki dla powiatu strzeleckiego był 2022 rok?

- Na początku trzeba powiedzieć, że finansowanie samorządów powiatowych jest zupełnie inne niż finansowanie gmin. Znaczonych pieniędzy, czyli tych, które możemy wydać na określony przez rząd cel, dostajemy 80%, a patrząc na całą pulę, tylko 20% jest do naszej dyspozycji. Od kilku lat jako Związek Powiatów Polskich nie potrafimy doprosić się zmiany finansowania powiatów, właściwie od samego początku, kiedy reaktywowano powiaty, z tym się mierzymy. I to widać na każdym kroku, bo z każdym kolejnym budżetem pojawiają się jakieś trudności.

Większe pojawiły się już przy planowaniu budżetu na 2021, a później 2022 rok. Zaczęła się inflacja, która dotknęła nasze jednostki, szczególnie szpital i szkoły, z kolei później zaczęła się kwestia cen energii elektrycznej. Ciągle nie potrafię zrozumieć, dlaczego niektóre samorządy mają wzrost cen prądu o 100%, drugie o 200%, a jeszcze inne o 500 czy nawet 1000%, tego nikt z rządzących nie potrafi jasno wytłumaczyć. To na szczęście jeszcze nas aż tak nie dotknęło, bo umowę mamy podpisaną do końca kwietnia, ale już dochodzą do nas sygnały, że podwyżki będą znaczne, dziś jeszcze nie wiemy jakie. Mimo tego, patrząc na inwestycje, miniony rok nie był najgorszy.

- Zatrzymajmy się przy inwestycjach. Trochę udało się ich zrealizować.

- Tak, trochę ich było. Choć mogło być więcej, ale z Polskiego Ładu dostaliśmy najniższy wskaźnik dofinansowania, niecałe 5 mln zł. Są samorządy, które są związane z partią rządzącą i dostały po kilkadziesiąt milionów złotych, ale niestety powiat strzelecki do nich nie należy. 

Jednak udało się wyremontować drogę z Rozmierki do Grodziska, czego oczekiwali mieszkańcy. Ważną inwestycją drogową był również remont strzeleckiego „Trójkąta bermudzkiego”, co udało się osiągnąć dzięki współpracy samorządów szczebla gminnego, powiatowego i wojewódzkiego. Oczywiście, nie możemy zapomnieć o modernizacji kompleksu boisk przy liceum w Strzelcach Opolskich. Cieszymy się też, że udało nam się podpisać umowę na zakup 4 autobusów elektrycznych, które będą jeździć po drogach gmin zrzeszonych w Związku Powiatowo-Gminnym "Jedź z nami". Ciągle jednak ubolewam, że pieniędzy trzeba dokładać do rzeczy, które powinien finansować rząd, jak oświata, czy opieka społeczna. Rokrocznie przeznaczamy na ten cel sporą sumę, a gdyby finansowało to państwo, tak, jak powinno być, moglibyśmy przeznaczyć pieniądze na coś innego, między innymi inwestycje.

- A jak wyglądają plany inwestycyjne na ten rok?

- Wiele pozycji jest wirtualnych, liczymy na Polski Ład, czy Krajowy Plan Odbudowy. Ale zaplanowaliśmy budowę nowej hali sportowej przy Centrum Kształcenia Zawodowego i Ustawicznego w Strzelcach Opolskich. Choć i tutaj nie wiadomo, jak potoczą się losy. Początkowy kosztorys oszacowano na 9 mln zł, z ministerstwa otrzymaliśmy na ten cel około 4 mln zł. Okazało się, że teraz budowa kosztuje już 13 mln zł. Nie wiem, skąd weźmiemy tę różnicę, ale nie rezygnujemy, szukamy różnych źródeł finansowania, na pewno z prośbą o wsparcie zgłosimy się do marszałka województwa opolskiego, bo to największa szkoła zawodowa na Opolszczyźnie. Mamy gotową dokumentację projektową Centrum Pomocy Dziecku i Rodzinie, które ma stanąć na strzeleckim dworcu PKS, ale tutaj również muszą znaleźć się środki.

Cały czas patrzymy też na drogi powiatowe. Tutaj w pomoc zaangażowały się wszystkie gminy, które w zależności od majętności, dotują inwestycje na drogach powiatowych. Ogłosiliśmy już trzy przetargi, na remont drogi Krasowa - Leśnica, Grodzisko - Krośnica i drogi w Zimnej Wódce. Teraz zobaczymy, jaki będzie odzew wykonawców, a przede wszystkim ceny. Chcemy jeszcze robić nakładki, między innymi na drodze Otmice - Siedlec. Przy tym będą sprawy drobne i bieżące utrzymanie dróg, które również drożeje.

- Stan dróg powiatowych to temat, który interesuje wielu mieszkańców. Czego ewentualnie można jeszcze się spodziewać?

- Mamy przygotowanych wiele dokumentacji, które będą podstawą do realizacji inwestycji. Jeśli udałoby się pozyskać pieniądze, chcielibyśmy dokończyć remont drogi w Lichyni, wyremontować drogę pomiędzy Lichynią a Leśnicą, czy drogę prowadzącą od Strzelec Opolskich przez Leśnicę, Raszową do Kędzierzyna-Koźla. To wszystko będzie zależeć jednak od dostępnych środków.

Żeby podciągnąć stan dróg powiatowych, musielibyśmy rocznie przez 5 lat przeznaczać na nie od 25 do 30 mln zł. A tak się nie dzieje, bo pieniędzy ciągle brakuje, między innymi ze wspomnianego już Polskiego Ładu kilka razy nie dostaliśmy na drogi ani złotówki. Zaznaczyć trzeba, że kiedy reaktywowano powiaty, przekazano im odcinki dróg, które zgodnie z kryteriami ustawowymi nie powinny zaliczać się do kategorii dróg powiatowych, a praktycznie w każdej gminie takie odcinki są. W samych Strzelcach Opolskich mamy kilka dróg, które, patrząc na ustawę, nie powinny być drogami powiatowymi. Ta sytuacja nie zmienia się od lat i musimy się z nią mierzyć. 

- Jak wygląda sytuacja strzeleckiego szpitala? Kilka miesięcy temu alarmowano, że w tym roku placówki szpitalne może czekać zapaść.

 - Trochę obawiam się o sytuację naszego szpitala. Szpital, podobnie jak wszystkie inne szpitale powiatowe w Polsce, na koniec roku był zadłużony, odnotował straty rzędu paru milionów złotych. Ogólna sytuacja w służbie zdrowia jest dramatyczna. Nie wiemy, jak wszystko się rozwinie, dmuchamy na zimne, ale uspokajając, wszystkie oddziały pracują na pełnych obrotach.

Kończymy modernizację oddziału wewnętrznego, w minionym roku oddaliśmy wyremontowany oddział ginekologiczno-położniczy. Chcemy, a właściwie dyrektor szpitala poczyniła już pierwsze kroki, pokryć cały szpital instalacją fotowoltaiczną. To może przynieść oszczędności, ale szpital cierpi jeszcze przez inflację, podwyżki cen lekarstw, jedzenia, prądu, praktycznie wszystko idzie w górę. Marzy nam się nowy Zakład Opiekuńczo-Leczniczy, ale na dziś nie ma na to pieniędzy, może kiedyś się pokażą. Przy tym zależy nam na płacach, żeby miał nas kto leczyć. Dodatkowo męczy nas sytuacja w Domach Opieki Społecznej, bo tutaj wynagrodzenia również powinny być adekwatne do obowiązków. Ale i tego chyba rządzący nie widzą.

Czytaj wszystkie najważniejsze informacje z powiatu strzeleckiego. Kup aktualne e-wydanie "Strzelca Opolskiego"!